Refleks Nedir? Refleks Çeşitleri Nelerdir?

Refleks Nedir?

Refleksler, günlük hayatımızda isteğimiz dışında gerçekleşen yaşamımızın bir parçası olan vücut fonksiyonlarıdır. Vücudun dışarıdan gelen uyarılara karşı göstermiş olduğu tepkilerdir. Dışarıdan gelen bu uyarıların şiddeti, çeşidi, sıklığı refleksin oluşumunda farklılıklar göstermesine neden olur. Merkezi sinir sisteminin bir görevidir. Refleks mekanizmasının kontrol merkezi omuriliktir. Omurilikte oluşan hasar sonucu refleksin gerçekleşmesiyle ilgili önemli sorunlar ortaya çıkar ve yaşam sürdürme zorlaşır.

Refleks hareketini meydana gelmesi için en az bir tane reseptör, bir tane duyu siniri, bir tane merkez, bir tane motor sinir ve effektör gereklidir. Bu yapıların tümüne refleks arkı adı verilir.

Refleks Çeşitleri Nelerdir?

 Refleksler ikiye ayrılır: Kazanılmış Refleks ve Doğuştan(Kalıtsal)  Refleks.

Doğuştan (Kalıtsal) Refleks

Sonradan oluşmaz, anne ya da baba yoluyla aktarılır yani kalıtsaldır. Anomalili canlılar hariç herkeste bulunur ve bulunması gerekir. İnsanların ortak özelliklerindendir. Eğitimle kazanılmaz, doğuştandır.

Görsel 1.1

Doğuştan Refleks Örnekleri

  • Öksürme, hapşırma, çiğnemenin başlanması ve yutma
  • Ele sıcak, soğuk veya sivri cisim değdiğinde hızla geri çekilmesi
  • Yüksek sese karşı ürkülme
  • Bebeğin emme hareketi
  • Göz bebeğinin karanlık ortamda büyümesi, aydınlık ortamda küçülmesi
  • Göz kapağını açıp kapatmak
  • Vücut sıcaklığının artışıyla terleme olayı
  • Hapşırırken gözün kapanması
  • Diz kapağına vurulduğunda bacağın hareket etmesi (Patella Refleksi)

Kazanılmış Refleks

Sonradan oluşur. Herkeste bulunmayabilir, bireyden bireye değişir. İnsanlarda ortak özelllik değildir. Öğrenilerek kazanılır. Beyin önce öğrenme işini yapar sonradan bu davranışın alışkanlık olmasıyla birlikte göreve omurilik devam eder.

Görsel 1.2

Kazanılmış Refleks Örnekleri

  • Yüzme
  • Örgü örme
  • Araba sürme, bisiklet sürme
  • Limon görünce ağzın sulanması
  • Yutkunmak
  • Sevilen bir yemek görülünce karnın guruldaması

      Bu örnekler, davranışın öğrenilmesinden sonra alışkanlık haline gelmesiyle oluşur.

Test Edilen Refleks Türleri Nelerdir?

Patella Refleksi

Uygulama sırasında kişinin kaslarının gevşek olması gerekir. Diz kapağına çekiçle veya herhangi bir maddeyle fazla sert olmamak koşuluyla  vurulması sonucunda ayağın ve bacağın birlikte istemsiz hareket etmesidir. Omurilikte L2­­-L4 bel omurları seviyesinde kontrolü yapılır.

refleks testi
Görsel 1.3

Aşil Refleksi  (Ayak Bileği Refleksi)

Ayak bileğinde achilles tendonuna vurulduğunda ayak bileğinin fleksiyon( bükülme) hareketi yapması. Omurilikte S1 seviyesinde kontrol edilir.

Ön Kol Refleksi

 Ön kola vurulmasıyla oluşan istemsiz harekettir. Omurilikte C5-C6 boyun omurları tarafından kontrol edilir.

Biceps ve Triceps Refleksi

Triceps refleski dirseğin arka üst tarafına vurulması sonucu oluşan reflekstir. Omurilikte C7-C8 boyun omurları tarafından kontrol edilir.

Biceps refleksi ise dirseğin ön tarafına vurulması sonucu oluşan reflekstir. C5-C6 boyun omurları tarafından kontrolü sağlanır.    

Kaynakça;



11 Mayıs 2022

Mars Gezegeni

YORUMLAR

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.